1. หน้าแรก
  2. คณะเทคโนโลยีการเกษตร
  3. AG01(1) - ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง
  4. บทความประจำเดือนกันยายน 2564 กลุ่ม AGO1(1) กิจกรรมการพัฒนายกระดับผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือตำบลตูมใหญ่ และกิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี

บทความประจำเดือนกันยายน 2564 กลุ่ม AGO1(1) กิจกรรมการพัฒนายกระดับผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือตำบลตูมใหญ่ และกิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี

บทความประจำเดือนกันยายน 2564

กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ

กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์

และกิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี

กลุ่ม AGO1(1) ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

          ดิฉัน นางสาวบุณฑริกา ต้ายไธสง ผู้ปฏิบัติงานประเภทบัณฑิตจบใหม่ ทำงานภายใต้โครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการ 1 ตำบล 1 มหาวิทยาลัย เพื่อสร้างรากแก้วให้ประเทศ มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ ระยะเวลาโครงการ 11 เดือน เพื่อยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการ ในเขตพื้นที่ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์ จำนวน 19 หมู่บ้าน ได้แก่ บ้านหนองบัว บ้านสวายสอ บ้านกระทุ่ม บ้านปะคำสำโรง บ้านตูมน้อย บ้านตูมใหญ่ บ้านทุ่งสว่าง บ้านหนองดุม บ้านหนองตาด บ้านโนนเจริญ บ้านปะคำดง บ้านกรูด บ้านหนองไผ่ดง บ้านกระทุ่มนอก บ้านโคกสำราญ บ้านเมืองกับ บ้านแคนเจริญ บ้านหนองบัวพัฒนา และบ้านใหม่เจริญสุข

          ในการปฏิบัติงานดิฉันได้รับมอบหมายในการปฏิบัติหน้าที่รับผิดชอบในการจัดกิจกรรมการอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ” “กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์” และ“กิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี” โดยกลุ่มเป้าหมายผ้าทอมือตำบลตูมใหญ่ (ผ้าไหม/ผ้าฝ้าย) จำนวน 3 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มตูมน้อยผ้าไทย หมู่ที่ 5 กลุ่มผ้าทอมือบ้านหนองดุม หมู่ที่ 8 และกลุ่มทอผ้าซิ่นผ้าฝ้ายมัดหมี่บ้านหนองบัวพัฒนา หมู่ที่ 18 โดยจัดกิจกรรมการอบรมเชิงปฏิบัติการ ให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการพัฒนายกระดับผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือของกลุ่มให้มีคุณภาพและได้มาตรฐาน เป็นที่ยอมรับของกลุ่มผู้บริโภคและผู้สวมใส่ มีสีสันหลากหลายตรงกับความต้องการของผู้ซื้อ สามารถเพิ่มมูลค่า และเป็นสินค้าที่ช่วยกระตุ้นการท่องเที่ยวในตำบลตูมใหญ่ได้ เนื่องจากมีการสร้างโลโก้และบรรจุภัณฑ์ที่มีเอกลักษณ์จนเป็นที่จดจำ รวมทั้งการฝึกให้ผู้เข้าร่วมอบรมเรียนรู้กระบวนการในการใช้สีต่างๆในการพัฒนาสีสันของผ้าเดิมให้สวยงามและทันสมัยมากขึ้น และการสร้างอาชีพใหม่โดยการ ให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกระบวนการตกแต่งผ้าสำเร็จให้นุ่มลื่น และกระบวนการตกแต่งสำเร็จให้ผ้ามีกลิ่นหอมนานคงทนด้วยนาโนเทคโนโลยี

          นอกจากนี้ยังมีการจัดทำสื่อวีดีทัศน์แนะนำสถานที่ท่องเที่ยว และผลิตภัณฑ์ชุมชนในท้องถิ่น การจัดทำโปสเตอร์ การจัดทำแผ่นพับ และการเผยแพร่สื่อต่างๆ ผ่านระบบ Facebook และสื่อออนไลน์ต่างๆ เพิ่มเติม เพื่อให้มีการเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายได้ง่ายขึ้น รวมถึงมีการลงพื้นที่จิตอาสาเพื่อสำรวจพรรณไม้ชนิดต่างๆ และติดป้ายต้นไม้พร้อมกับบันทึกข้อมูลต้นไม้ ในเขตปกปักษ์รักษาทรัพยากรท้องถิ่น ในโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริฯ และมีการมอบถุงยังชีพ และอาหาร ให้กับผู้สัมผัสกลุ่มเสี่ยงโรคโควิด-19 ที่ต้องกักตัวเป็นระยะเวลา 14 วัน ณ สถานที่กักกันตัว องค์การบริหารส่วนตำบลตูมใหญ่

                

1. กิจกรรมและแผนการดำเนินงานของโครงการAG01(1) ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

          อาจารย์ประจำหลักสูตรได้มีการจัดประชุมแบบออนไลน์ผ่านระบบ Google Meet เพื่อชี้แจงรายละเอียดแผนการปฏิบัติงานในเดือนกันยายน และชี้แจงรายละเอียดกำหนดการเกี่ยวกับการจัดกิจกรรมการอบรม

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) ได้มีการประสานงานกับคณะครูโรงเรียนตูมใหญ่วิทยา เพื่อขอใช้สถานที่หอประชุมในการจัดกิจกรรมการอบรม

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตรเข้าร่วมการอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ” โดยวิทยากรที่เชี่ยวชาญด้านผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ จากมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ รองศาสตราจารย์ สมบัติ ประจญศานต์ 

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตรเข้าร่วมการอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์สินค้าผ้าทอมือ” โดยวิทยากรที่เชี่ยวชาญด้านผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ จากมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ รองศาสตราจารย์ สมบัติ ประจญศานต์ จากนั้นมีการลงพื้นที่ติดตามผลการดำเนินงานการทอผ้า เนื่องจากการส่งขอมาตรฐานผ้าของกลุ่มวิสาหกิจชุมชน

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตรเข้าร่วมการอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี” โดยวิทยากรที่เชี่ยวชาญด้านผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ จากมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ รองศาสตราจารย์ สมบัติ ประจญศานต์ จากนั้นมีการมอบถุงยังชีพ และอาหาร ให้กับผู้สัมผัสกลุ่มเสี่ยงโรคโควิด-19 ที่ต้องกักตัวเป็นระยะเวลา 14 วัน ณ สถานที่กักกันตัว องค์การบริหารส่วนตำบลตูมใหญ่

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับคณะผู้ปฏิบัติงานองค์การบริหารส่วนตำบลตูมใหญ่บางส่วน ลงพื้นที่จิตอาสาเพื่อสำรวจพรรณไม้ชนิดต่างๆ และติดป้ายต้นไม้พร้อมกับบันทึกข้อมูลต้นไม้ ในเขตปกปักษ์รักษาทรัพยากรท้องถิ่น ในโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริฯ

          คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตรมีการลงพื้นที่เพื่อรับผ้าและตรวจเช็คมาตรฐานผ้าที่ใช้ส่งขอมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.)

          อาจารย์ประจำหลักสูตรมีการจัดประชุมแบบออนไลน์ผ่านระบบ Google Meet เพื่อวางแผนการปฏิบัติงานในครั้งถัดไป และจัดทำบทความรายงานผลการปฏิบัติงานประจำเดือนกันยายน

          ในการลงพื้นที่เก็บข้อมูลแต่ละครั้ง ได้ทำการประสานงานกับรองปลัดองค์การบริหารส่วนตำบลตูมใหญ่และคณะครูโรงเรียนตูมใหญ่วิทยา เพื่อแจ้งรายละเอียดในการขอลงพื้นที่และการขอใช้สถานที่ เพื่อใช้ในการจัดกิจกรรมการอบรมทุกครั้ง

          ในส่วนของการพัฒนาทักษะทั้ง 4 ด้าน ได้แก่ ด้านดิจิทัล (Digital Literacy) ด้านภาษาอังกฤษ (Language Literacy) ด้านการเงิน (Financial Literacy) และด้านสังคม (Social Literacy) ดิฉันได้ทำการพัฒนาทักษะครบ 100% และได้ทำการศึกษา TDGA เพิ่มเติมตามที่มหาวิทยาลัยราชภัฎบุรีรัมย์กำหนดครบถ้วนสมบูรณ์

     

2. ผลการวิเคราะห์ข้อมูลจากการจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์ และกิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี

การทอผ้ามือของตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์ มีกลุ่มทอผ้ามือทั้งหมดจำนวน 3 กลุ่ม ได้แก่

          1. กลุ่มตูมน้อยผ้าไทย

สถานที่ตั้ง : บ้านตูมน้อย หมู่ที่ 5 ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

ข้อมูลของกลุ่มโดยสังเขป คือ กลุ่มตูมน้อยผ้าไทย เริ่มก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2559 ประธานกลุ่ม คือ นางปัณฑิตา แก้วกูล

          2. กลุ่มผ้าทอมือบ้านหนองดุม

สถานที่ตั้ง : บ้านหนองดุม หมู่ที่ 8 ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

ข้อมูลของกลุ่มโดยสังเขป คือ กลุ่มผ้าทอมือบ้านหนองดุม เริ่มก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2561 ประธานกลุ่ม คือ นางอนงค์ ทบแก้ว

          3. กลุ่มทอผ้าซิ่นผ้าฝ้ายมัดหมี่บ้านหนองบัวพัฒนา หมู่ที่ 18

สถานที่ตั้ง : บ้านหนองบัวพัฒนา หมู่ที่ 18 ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

ข้อมูลของกลุ่มโดยสังเขป คือ กลุ่มทอผ้าซิ่นผ้าฝ้ายมัดหมี่บ้านหนองบัวพัฒนา หมู่ที่ 18 เริ่มก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2559 ประธานกลุ่ม คือ นายกาล เจียมจิตร

กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ

          ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์ เป็นแหล่งที่มีภูมิปัญญาการปลูกหม่อนเลี้ยงไหม และผลิตเป็นผ้าไหมทอมือที่มีคุณภาพ แต่การพัฒนาสินค้าชุมชนประเภทผ้าไหมมัดหมี่ทอมือมีความจำเป็นเร่งด่วน เนื่องจากความต้องการที่หลากหลายของผู้บริโภคที่ตัดสินใจซื้อสินค้าจากลวดลาย สีสัน และเนื้อผ้า คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตร และวิทยากรที่เชี่ยวชาญด้านผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ จากมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ รองศาสตราจารย์ สมบัติ ประจญศานต์ จึงได้มีการนำองค์ความรู้เรื่องการจัดโครงสร้างสี ตามหลักทฤษฎีสี มาใช้ออกแบบสีในการมัดหมี่ที่เส้นด้ายพุ่ง โดยใช้โครงสร้างสีแบบเอกรงค์ (การใช้สีเดียว ที่มีน้ำหนักสีอ่อนไปจนถึงแก่ หรือสีตระกูลเดียวกัน) และแบบพหุรงค์ (การใช้สีหลายๆ สีร่วมกัน) และมีการเพิ่มเทคนิคการออกแบบสีของผ้าไหม โดยนำเส้นด้ายยืนสีกลางที่มีน้ำหนักสีต่างกัน มาเปลี่ยนค่าน้ำหนักของสีผ้า เช่น สีดำกับสีเทา สีน้ำตาลเข้มกับสีน้ำตาลอ่อน เป็นต้น โดยมีการแยกเส้นพุ่งที่มีการมัดหมี่ไปทอขัดกับเส้นด้ายยืนที่ต่างสี จึงช่วยเพิ่มความหลากหลายของสีสันผ้าไหมมัดหมี่ให้มีความร่วมสมัยได้เป็นอย่างดี เพื่อพัฒนากระบวนการผลิต พัฒนาอาชีพ และพัฒนาคุณภาพชีวิตให้กับชุมชน โดยได้มีการจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ” โดยฝึกให้ผู้เข้าร่วมอบรมเรียนรู้กระบวนการในการผสมสีต่างๆ บนวงจรสี เพื่อที่จะนำความรู้และวิธีการที่ได้ไปประยุกต์ใช้ในการผลิตอุสาหกรรมผ้าของกลุ่มหรือของตนเองได้ โดยให้ความรู้ความเข้าใจในเรื่องของวงจรสี การจัดโครงสี และการจัดโครงสีสำหรับงานไหมมัดหมี่ ดังนี้

1.สี

ทฤษฎีสี เป็นความรู้พื้นฐานสำหรับผู้ศึกษาศิลปะ รวมทั้งผู้ผลิตผ้าทอพื้นบ้าน มีสาระสำคัญ ดังนี้

1.1 ความเป็นสีแท้ หมายถึง สีที่อยู่ในวงจรสีทุกสีที่ไม่มีสีขาวหรือสีดำเข้าไปผสม ความเป็นสีแท้ แบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม คือ

          1.1.1 แม่สี หมายถึง สีที่เป็นพื้นฐานของสีอื่นๆ ซึ่งไม่สามารถสร้างขึ้นจากการผสมของสีใดๆ ให้เกิดเป็นแม่สี มีคุณลักษณะของความเป็นสีแท้สูงที่สุด มี 3 สี คือ

          สีแดง

          สีเหลือง

          สีน้ำเงิน

          1.1.2 สีขั้นที่สอง หมายถึง สีที่เกิดจากการผสมกันทีละคู่ของแม่สีในปริมาณเท่าๆ กัน มี 3 สี คือ

          สีส้ม    =   สีแดง     +   สีเหลือง

          สีเขียว =   สีเหลือง +   สีน้ำเงิน

          สีม่วง   =   สีแดง    +   สีน้ำเงิน

          1.1.3 สีขั้นที่สาม หมายถึง สีที่เกิดจากการผสมกันทีละคู่ของแม่สีกับสีขั้นที่ 2 ในปริมาณเท่าๆ กัน ซึ่งเมื่อผสมกันแล้วจะมี 6 สี คือ

          สีเขียวเหลือง  =   สีเหลือง  +  สีเขียว

          สีเขียวน้ำเงิน  =   สีน้ำเงิน   +   สีเขียว

          สีม่วงน้ำเงิน    =   สีน้ำเงิน   +   สีม่วง

          สีม่วงแดง       =   สีแดง       +   สีม่วง

          สีส้มแดง        =   สีแดง       +   สีส้ม

          สีส้มเหลือง    =   สีเหลือง   +   สีส้ม

1.2 สีที่เป็นกลาง

          สีที่เป็นกลาง คือ สีกลุ่มหนึ่งที่ไม่ได้ถูกบรรจุไว้ในวงจรสี เพราะเป็นสีที่ไม่ได้รับอิทธิพลอื่นใดจากสีอื่น สีกลาง คือ สีดำ สีขาว และสีเทา ซึ่งในทางศิลปะยังจัดสีน้ำตาลเข้ม สีน้ำตาลอ่อน สีครีม สีเงิน และสีทอง เป็นสีกลางอีกด้วย

2. การจัดโครงสี

          การจัดโครงสี คือ การใช้สีตามหลักการทางศิลปะเพื่อให้เกิดคุณค่าความงาม โดยมีหลักการสำคัญ ดังนี้

2.1 สีเอกรงค์ หมายถึง การใช้สีเพียงสีเดียวที่มีความแตกต่างของน้ำหนักอ่อนแก่ของสีนั้นจากระดับอ่อนสุดไปจนถึงความเข้มสุด โดยใช้วิธีการนำสีหนึ่งผสมด้วยสีขาว หรือการนำสีหนึ่งมาผสมด้วยสีดำ และการนำสีหนึ่งมาผสมด้วยสีเทาหรือสีกลาง

2.2 สีพหุรงค์ หมายถึง การใช้สีหลายๆ สีประกอบเป็นโครงสี ได้แก่

          2.2.1 สีที่อยู่ในตระกูลเดียวกัน หมายถึง สีที่มีส่วนผสมของแม่สีวัตถุธาตุ ทำให้เกิดความกลมกลืนเป็นหลัก แบ่งออกเป็น 3 ตระกูล คือ

          ตระกูลสีเหลือง คือสีเขียว เขียวเหลือง เหลือง ส้มเหลือง ส้ม ส้มแดง

          ตระกูลสีแดง คือสีม่วงน้ำเงิน ม่วง ม่วงแดง แดง ส้มแดง ส้ม

          ตระกูลสีน้ำเงิน คือสีเขียว เขียวน้ำเงิน น้ำเงิน ม่วงน้ำเงิน ม่วง ม่วงแดง

          2.2.2 สีที่อยู่ในวรรณะเดียวกัน หมายถึง กลุ่มของสีที่ให้ความรู้สึกแตกต่างกันในวงจรสี ได้แก่

          สีวรรณะร้อน หมายถึง สีใดๆ ในวงจรสีที่มีส่วนผสมของสีแดงและรวมทั้งสีเหลืองด้วย ให้ความรู้สึกตื่นเต้น รุนแรง ฉูดฉาด เป็นสีที่มีความสดใส และร้อนแรง มีสี 7 สี คือ สีเหลือง ส้มเหลือง ส้ม ส้มแดง ม่วง แดง ม่วงแดง

          สีวรรณะเย็น หมายถึง สีใดๆ ในวงจรสีที่มีส่วนผสมของสีน้ำมันและรวมทั้งสีเหลืองด้วย ให้ความรู้สึกเยือกเย็น สงบ ชุ่มชื่น สบายตา เฉื่อยช้า มี 7 สี คือ สีเหลือง เขียวเหลือง เขียว เขียวน้ำเงิน น้ำเงิน ม่วงน้ำเงิน ม่วง สำหรับสีเหลืองและสีม่วงนั้นอนุโลมให้อยู่ได้ทั้งวรรณะร้อนหรือวรรณะเย็น

          2.2.3 สีตรงข้าม หรือสีคู่ประกอบ หมายถึง สีสองสีที่อยู่ตรงข้ามกันบนวงจรสี ให้ความรู้สึกที่ขัดแย้งกันอย่างรุนแรง มี 6 คู่ คือ

          สีเหลือง กับ สีม่วง

          สีแดง กับ สีเขียว

          สีน้ำเงิน กับ สีส้ม

          สีส้มเหลือง กับ สีม่วงน้ำเงิน

          สีส้มแดง กับ สีเขียวน้ำเงิน

          สีเขียวเหลือง กับ สีม่วงแดง

          2.2.4 สีที่อยู่ในสามเหลี่ยมด้านเท่า หมายถึง การใช้สีที่อยู่ในรูปสามเหลี่ยมด้านเท่าในวงจรสีเป็นการใช้สีไม่ตัดกันรุนแรงนัก เช่น สีแดง เหลือง น้ำเงิน ส้มแดง เขียวเหลือง ม่วงน้ำเงิน

3. การจัดโครงสีสำหรับงานไหมมัดหมี่

          การทดลองนำความรู้เรื่องโครงสีมาใช้ในการออกแบบโครงสีสำหรับงานผ้าไหมมัดหมี่ทอมือ ตามโครงสีที่แตกต่างกัน ดังนี้

3.1 สีเอกรงค์ ออกแบบให้ใช้สีเพียงสีเดียวที่มีความแตกต่างของน้ำหนักอ่อนแก่ของสีนั้นจากระดับอ่อนสุดไปจนถึงความเข้มสุด เทียบเคียงกับเฉดสีเคมีสำหรับย้อมเส้นไหม เช่น การใช้เส้นพุ่งย้อมด้วยสีขาว ชมพูอ่อน และชมพูสด ทอกับเส้นด้ายยืนสีชมพูสด และการใช้เส้นพุ่งย้อมด้วยสีขาว ฟ้า น้ำเงินสด น้ำเงินกรมท่า แต่ใช้เส้นด้ายยืนสีเขียวกลาง จึงทำให้เกิดการผสานสีทางสายตา ทำให้ผืนผ้าที่ได้มีสีเขียวอมน้ำเงิน

3.2 สีพหุรงค์ หมายถึง การใช้สีหลายๆ สีประกอบเป็นโครงสี ได้แก่

          3.2.1 สีที่อยู่ในตระกูลเดียวกัน เป็นการสร้างความกลมกลืนให้เกิดขึ้นด้วยการใช้สี 2 สี ที่อยู่ในตระกูลเดียวกัน โดยออกแบบให้เส้นพุ่งย้อมด้วยสีเขียวกลางและสีฟ้าสด ทอขัดกับเส้นด้ายยืนสีเขียวกลาง

          3.2.2 สีที่อยู่ในวรรณะเดียวกัน เป็นการสร้างความกลมกลืนให้เกิดขึ้นด้วยการใช้สี 3 สี ที่อยู่ในวรรณะเดียวกัน เช่น เลือกใช้วรรณะร้อน โดยออกแบบให้เส้นพุ่งย้อมด้วยสีเหลืองดอกบวบ สีส้มเหลือง (สีเหลืองเข) และสีชมพูสด ทอขัดกับเส้นด้ายยืนสีชมพูสด

          3.2.3 สีตรงข้าม หรือสีคู่ประกอบ หมายถึง สีสองสีที่อยู่ตรงข้ามกันบนวงจรสี ให้ความรู้สึกที่ขัดแย้งกันอย่างรุนแรง เช่น สีม่วงกับสีเหลือง แต่การออกแบบลดความขัดแย้งด้วยการใช้สีกลาง โดยให้แบ่งส่วนของลายหมี่เป็นสีขาว และมีการทอขัดกับเส้นด้ายยืนสีเทาอ่อน ทำให้ลดการขัดแย้งกันอย่างรุนแรงลง

          3.2.4 สีหนึ่งกับสีที่อยู่ติดกับสีคู่ตรงข้าม 2 สี หมายถึง การใช้สีหนึ่งกับสีสองสีที่อยู่ข้างสีคู่ตรงข้ามกันสองสี (โดยไม่ใช้สีคู่ตรงข้ามของสีนั้น) เป็นการใช้สีที่ลดการตัดกันหรือลดความขัดแย้งกันอย่างรุนแรง เช่น การใช้สีเส้นพุ่งย้อมด้วยสีม่วง สีม่วงน้ำเงิน และสีเหลือง ทอกับเส้นด้ายยืนสีเทาอ่อน

           

กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์สินค้าผ้าทอมือ

          จากการลงพื้นที่เก็บข้อมูลของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนการทอผ้ามือมาวิเคราะห์สังเคราะห์ปัญหา พบว่า กลุ่มทอผ้ามือทั้ง 3 กลุ่ม ยังไม่มีโลโก้และบรรจุภัณฑ์ที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง เมื่อนำสินค้าไปจำหน่าย ผู้ผลิตยังคงมีการใช้ถุงพลาสติกในการบรรจุสินค้า ส่งผลให้สินค้าที่ผลิตมีมูลค่าน้อยกว่าสินค้าที่จำหน่ายตามห้างสรรพสินค้า และเป็นมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม เนื่องจากถุงพลาสติกไม่สามารถย่อยสลายเองได้ คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับอาจารย์ประจำหลักสูตรจึงได้มีการจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ “กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์สินค้าผ้าทอมือ” โดยให้คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) ร่วมมือร่วมใจช่วยกันออกแบบโลโก้ผ้าทอมือของตำบลตูมใหญ่ จากนั้นนำโลโก้ที่ออกแบบทั้งหมดมาให้ผู้เข้าร่วมอบรมเลือกโลโก้ที่ชื่นชอบ เพื่อที่จะสร้างเป็นเอกลักษณ์ของกลุ่มหรือเอกลักษณ์ของตำบลตูมใหญ่ ซึ่งการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์ให้มีความสวยงามและเป็นเอกลักษณ์จะช่วยทำให้สินค้ามีคุณค่าและน่าสนใจ ทำให้เพิ่มโอกาสในการเพิ่มยอดขายได้มากขึ้น

          นอกจากนั้นทางกลุ่มยังมีการเลือกใช้บรรจุภัณฑ์จากธรรมชาติ โดยใช้วัสดุทางธรรมชาติที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม คือ มีการใช้กระดาษชานอ้อย ที่สามารถย่อยสลายเองได้ตามธรรมชาติ มาทำเป็นบรรจุภัณฑ์ ทำให้ผ้ามีความสวยงามและดูมีค่ามีราคามากขึ้น และเมื่อนำมาใส่บรรจุภัณฑ์ที่มีโลโก้ที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชนสำหรับเป็นของขวัญ ของฝาก จะเป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์มากขึ้น

                       

กิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี

          กิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี ถือเป็นกิจกรรมที่เสริมสร้างอาชีพใหม่ให้กับคนในชุมชุนตำบลตูมใหญ่ เป็นการพัฒนาและเคลือบสิ่งทอให้มีคุณสมบัติพิเศษด้วยนาโนเทคโนโลยี โดยการใช้องค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีขั้นสูง เช่น นาเทคโนโลยี มาพัฒนาสูตรน้ำยาเคลือบและกระบวนการตกแต่งสำเร็จเส้นใยและสิ่งทอสมบัติพิเศษ โดยสามารถประยุกต์ใช้ได้ทั้งการเคลือบบนเส้นใย ผ้าผืน ตลอดจนเสื้อผ้าสำเร็จรูป เป็นต้น

การพัฒนานวัตกรรมผ้าทอมือ

          การพัฒนาผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ โดยอาศัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จึงนำนวัตกรรมนาโนเทคโนโลยีมาพัฒนาตกแต่งสำเร็จผ้าไหม/ผ้าฝ้ายทอมือ โดยใช้ผลิตภัณฑ์สารเคมีที่ใช้ในระบบอุตสาหกรรมสิ่งทอ ซึ่งเป็นขั้นตอนการตกแต่งสำเร็จสิ่งทอ เป็นกระบวนการหนึ่งในอุตสาหกรรมสิ่งทอ ซึ่งมักกระทำเป็นขั้นตอนสุดท้ายต่อจากการเตรียมและการให้สีสิ่งทอ โดยมีจุดมุ่งหมายที่จะเปลี่ยนแปลง ปรับปรุง หรือเพิ่มเติม คุณสมบัติบางอย่างให้กับผลิตภัณฑ์สิ่งทอ เพื่อให้สิ่งทอนั้นมีคุณสมบัติในการใช้สอยที่ดีขึ้น หรือเป็นที่พอใจของผู้ใช้มากขึ้น สามารถแบ่งวิธีการในการตกแต่งสำเร็จได้ 2 วิธี คือ

1. การตกแต่งเชิงกล เป็นการตกแต่งผ้าให้มีคุณสมบัติตามที่ต้องการโดยใช้กลไกของเครื่องจักร

2. การตกแต่งทางเคมี เป็นการตกแต่งผ้าให้มีคุณสมบัติตามที่ต้องการโดยใช้สารเคมี

          การพัฒนาในด้านการตกแต่งสำเร็จสิ่งทอ ได้ทำให้เกิดวิธีการในการตกแต่งขึ้นมากมาย ทั้งที่เป็นวิธีการโดยทางเชิงกลและโดยการใช้สารเคมี ทั้งนี้เพื่อประโยชน์ของผู้ใช้จะตัดสินใจก่อนที่จะซื้อผ้า ได้แก่

การตกแต่งสำเร็จให้นุ่มลื่นด้วยสารตกแต่งทำให้ผ้านุ่ม + ลื่น

          การตกแต่งผ้าให้นุ่มเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับเส้นใยทุกประเภท ปัจจุบันมีการกระทำกันอย่างกว้างขวาง โดยไม่เพียงแต่ในอุสาหกรรมสิ่งทอเท่านั้น แม้แต่ในครัวเรือนก็มีการทำผ้าให้นุ่มภายหลังการซักล้างกันอย่างแพร่หลาย การตกแต่งให้ผ้ามีคุณสมบัตินุ่มลื่น นอกจากจะทำให้ผ้ามีคุณสมบัติสวมใส่สบายแล้ว ยังทำให้ผ้ามีเนื้อนุ่มมากขึ้น และช่วยลดการยับ ทำให้ผ้ามีคุณสมบัติคืนตัวได้ดีอีกด้วย

ขั้นตอน

เตรียมสาร แช่ที่อุณหภูมิ 50 องศา (น้ำอุ่น) เวลา 20-30 นาที ผึ่งลมให้แห้ง นำมารีดด้วยเตารีด

สารเคมี

สารทำนุ่ม (Softener) + สารทำลื่น (Silicone)

อัตราส่วนผสม

น้ำหนักผ้า

(ขีด)

ปริมาณน้ำ

(ลิตร)

สารทำนุ่ม

(กรัม)

สารทำลื่น

(กรัม)

สารตกแต่ง

(ช้อนแกง)

ไม่เกิน 1 0.5 2.5 กรัม 2.5 กรัม
1-2 1 5 กรัม 5 กรัม
2-3 1.5 7.5 กรัม 7.5 กรัม ผสมรวมกัน 1 ช้อนแกง เท่ากับ 15 กรัม
3-4 2 10 กรัม 10 กรัม

ข้อควรระวัง : ไม่ควรตกแต่งผ้าที่มีสีแตกต่างกันในภาชนะเดียวกัน

ขั้นตอนการตกแต่งสำเร็จให้ผ้านุ่มลื่น

1. แยกผ้ามีเดียวกัน หาน้ำหนักของผ้าโดยใช้ตาชั่ง

2. หาปริมาณน้ำ (อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียส) ตวงน้ำใส่กะละมังที่ล้างสะอาดแล้ว

3. ตวงสารทำนุ่ม และสารทำลื่น ตามอัตราส่วนในตารางที่ 1

4. นำสารทำนุ่ม และสารทำลื่น ไปให้ความร้อน โดยละลายผสมสารในน้ำอุ่น (อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียส) คนให้เข้ากัน

5. นำผ้าไหม หรือผ้าฝ้าย ลงแช่ให้ทั่ว บีบด้วยมือเบาๆ แช่ไว้นาน 20-30 นาที

6. ยกผ้าขึ้นกางออกวางบนโต๊ะ นวดผ้าด้วยไม้นวดแป้ง เพื่ออัดน้ำยาเข้าเส้นใยทั้งสองด้านของผืนผ้า

7. นำผ้าผึ่งไว้ในที่ร่ม ให้หมาดๆ

8. นำผ้ามารีดด้วยเตารีด จนผ้าเรียบทั้งสองด้าน

     

การตกแต่งสำเร็จให้ผ้ามีกลิ่นหอมด้วยไมโครแคปซูล

          การตกแต่งสำเร็จเพื่อให้มีกลิ่นหอม สามารถนำไปประยุกต์ผลิตภัณฑ์ได้หลากหลาย โดยการตกแต่งกลิ่นผ้าด้วยแคปซูลกลิ่นหอม ซึ่งจะช่วยเพิ่มสัมผัสพิเศษให้กับผ้า เนื่องจากแคปซูลที่บรรจุกลิ่นจะแตกออกเมื่อได้รับแสง หรือการสัมผัส ทำให้เทคโนโลยีการตกแต่งกลิ่นหอมลงบนผ้าได้รับความนิยมที่แพร่หลายอย่างมาก เนื่องจากเราสามารถบรรจุกลิ่นที่ต้องการลงไปภายในแคปซูลตามที่ต้องการได้ เช่น กลิ่นลาเวนเดอร์ กลิ่นมะลิ และกลิ่นกุหลาบ เป็นต้น

ส่วนผสม

ปริมาณ

สารเคมี

เตรียม

1 ลิตร

เตรียม

2 ลิตร

เตรียม

3 ลิตร

เตรียม

4 ลิตร

เตรียม

5 ลิตร

ไมโครแคปซูล กลิ่นต่าง

(10 กรัม/ลิตร)

10 กรัม 20 กรัม 30 กรัม 40 กรัม 50 กรัม
สารช่วยยึดติด (ไบเดอร์) (5 กรัม/ลิตร) 5 กรัม 10 กรัม 15 กรัม 20 กรัม 25 กรัม

ขั้นตอนการตกแต่ง

1. เตรียมส่วนผสมตามตารางด้านบน

2. นำผ้าที่ต้องการตกแต่งให้ผ้ามีกลิ่นหอม แช่ลงในสารละลายที่เตรียมไว้ในข้อ 1 เป็นเวลา 10-15 นาที โดยในระหว่างการแช่ให้ทำการบีบผ้าเบาประมาณ 1 นาที เพื่อให้สารละลายซึมลงไปในผืนผ้า

3. นำผ้าขึ้นมาตากแห้ง

        

3. ผลจากการสำรวจและเก็บข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบจากโรคระบาดโควิด-19

          จากการสำรวจและเก็บข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบจากโรคโควิด-19 ในเดือนกันยายน พบว่า ชาวบ้านในชุมชนทราบถึงข่าวเกี่ยวกับโรคโควิด-19 ที่มีการแพร่ระบาดในปัจจุบัน และตระหนักถึงการป้องกันตนเองเป็นอย่างดี ว่าควรปฏิบัติอย่างไรเมื่อต้องไปอยู่ในพื้นที่ที่มีความเสี่ยงของโรคระบาด เช่น การเว้นระยะห่าง การล้างมือด้วยสบู่หรือแอลกอฮอล์ การสวมหน้ากากอนามัยทุกครั้งที่เข้าร่วมกิจกรรมต่างๆของชุมชน ไม่ว่าจะเป็นการประชุมหมู่บ้าน การเข้าวัดทำบุญ การจ่ายตลาดในชุมชน รวมไปถึงการใช้ช้อนกลางในการรับประทานอาหาร เป็นต้น

          ทั้งนี้ชาวบ้านในชุมชนส่วนใหญ่ไม่มีการออกกำลังอย่างสม่ำเสมอ อาจสืบเนื่องมาจากลักษณะของการทำงาน กลุ่มอาชีพ และข้อจำกัดด้านเวลาหรือการประกอบอาชีพที่แตกต่างกัน รวมถึงชาวบ้านบางส่วนไม่สามารถสวมหน้ากากอนามัยได้ตลอดเวลา เนื่องจากสภาพอากาศร้อน ทำให้การหายใจไม่สะดวก นอกจากนั้นชาวบ้านในชุมชนส่วนใหญ่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุ ซึ่งมีภาวะความเสี่ยงต่อการติดเชื้อโควิด-19 และการเกิดโรคแทรกซ้อนอื่นๆ เช่น โรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูง เป็นต้น ซึ่งควรมีแผนการพัฒนาด้านสุขภาพของคนในชุมชนต่อไป โดยให้อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านจัดตั้งโครงการเต้นแอโรบิคเพื่อสุขภาพ เพื่อให้คนในชุมชนและกลุ่มผู้สูงอายุหันมาออกกำลังกายเพื่อให้มีสุขภาพจิตและสุขภาพกายที่ดี

          นอกจากนี้การลงพื้นที่เก็บข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบจากโรคโควิด-19 ยังส่งผลให้ทราบถึงความคิดเห็นของชาวบ้านตำบลตูมใหญ่เกี่ยวกับการเข้ารับวัคซีนโควิด-19 ในรูปแบบต่างๆ ทั้งด้านบวกและด้านลบ ซึ่งวัคซีนที่รัฐบาลนำเข้ามาทุกชนิด เป็นวัคซีนที่มีคุณภาพ ได้มีการรับรองจากกระทรวงสาธารณสุขว่ามีความปลอดภัย และเป็นวัคซีนที่ใช้กันอย่างแพร่หลายทั่วโลกในทุกวันนี้ แต่ยังมีชาวบ้านบางส่วนมีความวิตกกังวลเกี่ยวกับตัววัคซีนที่รัฐบาลนำเข้ามา เนื่องจากมีการเสพข่าวสารในสื่อสังคม หรือโซเชียลมีเดีย ค่อนข้างมากและหลากหลายช่องทาง ส่งผลให้ทางคณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) พร้อมกับผู้อำนวยการโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลตูมใหญ่ นางสาวแพรวนภา แหวนมุข ได้เข้ามาให้ข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการเข้ารับวัคซีนป้องกันโรคโควิด-19 พร้อมกับให้ข้อมูลความรู้ความเข้าใจในการลงชื่อเข้ารับวัคซีน การปฏิบัติตนก่อนและหลังการเข้ารับวัคซีน และผลข้างเคียงหลังจากการเข้ารับวัคซีน ให้กับผู้ใหญ่บ้านตำบลตูมใหญ่ทุกหมู่บ้าน ได้รับทราบข้อมูลที่ถูกต้อง และสามารถนำข้อมูลไปเผยแพร่ให้กับลูกบ้านหรือประชาชนในตำบลตูมใหญ่ให้มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการเข้ารับวัคซีนป้องกันโรคโควิด-19 เพื่อเป็นการสร้างภูมิคุ้มกันหมู่ต่อไป

4. ปัญหา อุปสรรคในการทำงาน และการแก้ไขปัญหา

           จากการลงพื้นที่ในช่วงเดือนกันยายน ในส่วนของกิจกรรมการออกแบบโครงสีสำหรับผ้าทอมือ กิจกรรมการออกแบบโลโก้และบรรจุภัณฑ์ และกิจกรรมการตกแต่งผ้าสำเร็จด้วยนาโนเทคโนโลยี พบปัญหาด้านการเชิญชวนให้สมาชิกกลุ่มทอผ้ามือแต่ละกลุ่มมาเข้าร่วมกิจกรรมค่อนข้างยากพอสมควร เนื่องจากมีการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 สายพันธุ์ต่างๆที่มีความรุนแรงมากขึ้น และมีอัตราเสี่ยงต่อการติดเชื้อสูง ส่งผลให้สมาชิกบางส่วนเกิดความวิตกกังวลในการจัดกิจกรรมที่มีการรวมกลุ่มกัน ทางคณะผู้ปฏิบัติงานจึงมีการแก้ไขปัญหาโดยมีมาตรการในการป้องกันการติดเชื้อไวรัสโควิด-19 เป็นอย่างดี โดยมีการตรวจวัดอุณหภูมิร่างกาย ก่อนการเข้าร่วมกิจกรรมการอบรม การให้ผู้เข้าร่วมสวมหน้ากากอนามัย และมีการจัดที่นั่งในการอบรมแบบเว้นระยะห่าง เพื่อเป็นการป้องกันการติดเชื้อไวรัสโควิด-19 เบื้องต้น

5. สิ่งที่ได้เรียนรู้จากการลงพื้นที่ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์

          จากการจัดกิจกรรมการอบรมเชิงปฏิบัติการ ได้เรียนรู้การใช้สีต่างๆ การใช้เทคโนโลยีในการออกแบบโลโก้ และกระบวนการตกแต่งผ้าสำเร็จให้นุ่มลื่น กระบวนการตกแต่งสำเร็จให้ผ้ามีกลิ่นหอมนานคงทน ด้วยไมโครแคปซูล รวมถึงได้เรียนรู้ถึงปัญหาและวิธีการแก้ไขปัญหาของการลงพื้นที่ในช่วงโรคโควิด-19 แพร่ระบาด

6. แผนการดำเนินงานต่อไป

          ภายในเดือนตุลาคม 2564 คณะผู้ปฏิบัติงาน AG01(1) ตำบลตูมใหญ่ อำเภอคูเมือง จังหวัดบุรีรัมย์ มีการวางแผนการดำเนินงาน ดังนี้

1. ประชุมวางแผนการดำเนินงาน และมอบหมายหน้าที่ในการปฏิบัติงานในเดือนตุลาคม

2. คืนองค์ความรู้สื่อการท่องเที่ยว อาทิ แผ่นพับ และโปรเตอร์การท่องเที่ยวของตำบลตูมใหญ่ ให้กับทางองค์การบริหารส่วนตำบลตูมใหญ่

3. ลงพื้นที่จิตอาสาเก็บข้อมูลป่าไม้ชุมชนต่อเนื่อง และติดป้ายต้นไม้พร้อมกับบันทึกข้อมูลต้นไม้ ในเขตปกปักษ์รักษาทรัพยากรท้องถิ่น ในโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริฯ

4. การ​เผยแพร่​สื่อประชาสัมพันธ์​การท่องเที่ยวและการพัฒนา​ตลาดออนไลน์ผลิตภัณฑ์​ชุมชนผ่าน​แพลตฟอร์ม​เฟสบุ๊ค

5. ติดตามผลการดำเนินงานในการสร้างอาชีพใหม่ และสำรวจกลุ่มเกษตรกรที่เลี้ยวสัตว์เศรษฐกิจในพื้นที่ตำบลตูมใหญ่ เพื่อจัดกิจกรรมอบรมพัฒนาทักษะอาชีพใหม่

6. ติดตามผลการดำเนินงานในการขอมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนผ้าทอมือในเดือนตุลาคมต่อเนื่องจากการส่งขอมาตรฐานผ้าของกลุ่มวิสาหกิจชุมชน

7. นำเสนอผลการปฏิบัติงานประจำเดือนกันยายนต่อคณะกรรมการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ภายใต้โครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการ 1 มหาวิทยาลัย 1 ตำบล (มหาวิทยาลัยสู่ตำบล สร้างรากแก้วให้ประเทศ)

   

 

อื่นๆ

เมนู