สวัสดีค่ะข้าพเจ้า นางสาวแสงดาว หม้อไธสง(ภาคประชาชน AG-03-2) ตำบลดอนดอก อำเภอนาโพธิ์ จังหวัดบุรีรัมย์โครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการมหาวิทยาลัยสู่ตำบลสร้างรากแก้วให้กับประเทศ
บทความเรื่อง การฟอกย้อมสีเส้นไหมทางตำบลดอนกอกมีการย้อมสีไหม 2 วิธีโดยการใช่สารเคมีและย้อมด้วยสีธรรมชาติเส้นไหมดิบมีส่วนประกอบของโปรตีน 2 ส่วน คือ เส้นใย และกาวไหม มี 2 วิธี คือ ลอกด้วยด่างธรรมชาติ และด่างสารเคมีย้อมด้วย
สารเคมีที่นิยมใช้
1.สารส้ม จะช่วยจับยึดสีกับเส้นด้ายและ ช่วยให้สีสด สว่างขึ้น มักใช้กับการย้อมสี น้ำตาล-เหลือง-เขียว
2.จุนสี ช่วยให้สีติดและเข้มขึ้น ใช้กับการย้อม สีเขียว-น้ำตาล ข้อแนะนำสำหรับการใช้จุรทองแดง คือ ไม่ควรใช้ในปริมาณที่มากเกินไปเพราะจะทำให้เกิดการตกค้าง ของทองแดงในน้ำทิ้งหลังการย้อมได้
กรรมวิธีการย้อมด้วยสารธรรมชาติ
1.น้ำปูนใส ได้จากปูนขาวที่ใช้กินกับหมาก หรือทำจากปูนจากการเผาเปลือกหอย โดยละลายปูนขาวในน้ำสะอาด ทิ้งไว้ให้ตกตะกอน จะได้น้ำปูนใสมาใช้เป็นสารช่วยย้อมต่อไป
2.น้ำด่าง หรือน้ำขี้เถ้า ได้จากขี้เถ้าพืช เช่น ส่วนต่างๆ ของกล้วย ต้นผักขม เปลือกของผลนุ่น กากมะพร้าว เป็นต้น เลือกพืชชนิดใดชนิดหนึ่งที่ยังสดๆ นำมาผึ่งแดดให้หมาด จากนั้นเผาให้เป็นขี้เถ้าสีขาว นำขี้เถ้าไปใส่ในอ่างที่มีน้ำอยู่ กวนให้ทั่วทิ้งไว้ 4 – 5 ชั่วโมงขี้เถ้าจะตกตะกอน
3.น้ำบาดาล หรือ น้ำสนิมเหล็ก จะใช้น้ำบ่อบาดาลที่เป็นสนิม หรือนำเหล็กไปเผาไฟให้แดงแล้วนำไปแช่ในน้ำ ทิ้งไว้ 3 วันจึงนำน้ำสนิมมาใช้ได้ น้ำสนิมจะช่วยให้สีเข้มขึ้น ให้เฉดสีเทา-ดำ
4.น้ำโคลน เตรียมจากโคลนใต้สระ หรือบ่อที่มีน้ำขังตลอดปี ใช้ดินโคลนมาละลายในน้ำเปล่าสัดส่วนน้ำ 1 ส่วนต่อดินโคลน 1 ส่วนจะช่วยให้ได้โทนสีเข้มขึ้น หรือโทนสีเทา-ดำเช่นเดียวกับน้ำสนิม
อุปกรณ์ที่ใช้ในการฟอกย้อมสี
ถังฟอกย้อม ควรเป็นโลหะเคลือบหรือโลหะที่ไม่ทำปฏิกิริยากับสารเคมี ควรมีความลึกพอประมาณเพื่อให้เส้นไหมฟอกได้อย่างทั่วถึว
ห่วงฟอกย้อมเส้นไหม เพื่อแบ่งเส้นไหมเมื่อฟอกย้อม อาจทำด้วยเหล็กเส้นขนาดประมาณ 2 หุน ดัดโค้งเป็นวง หุ้มด้วยสารบางชนิดและหนา
ในปัจจุบันผ้าไหมที่ย้อมสีด้วยสีธรรมชาติเป็นที่สนใจมาก เนื่องจากสีบางชนิดที่ย้อมด้วยเคมีอาจเป็นพิษโดยตรงเมื่อได้รับความร้อน ข้อดีในการย้อมด้วยสีธรรมชาติจะไม่เป็นอันตราย ให้ความรู้สึกนุ่มนวล

อื่นๆ

เมนู