ข้าพเจ้า นางสำรวม ไกรพะเนาว์ ประเภท ประชาชน
ED05 ตำบลเจริญสุข อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดบุรีรัมย์ ตามโครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบล แบบบูรณาการ ๑ มหาวิทยาลัย ๑ ตำบล “มหาวิทยาลัย สู่ตำบล สร้างรากแก้วให้ประเทศ”

บทความ ปุ๋ยอินทรีย์ ดี มีประโยชน์

ความสำคัญของปุ๋ยอินทรีย์
ปุ๋ยอินทรีย์ เป็นปุ๋ยที่มีความสำคัญต่อการปรับปรุงดิน และให้แร่ธาตุอาหารแก่พืช เพราะประกอบด้วยอินทรียวัตถุ และแร่ธาตุต่าง ๆที่จะทำให้ดินมีสภาพดีขึ้น พร้อมช่วยให้พืชเจริญเติบโตได้อย่างเหมาะสม โดยปุ๋ยอินทรีย์มีความสำคัญ ดังนี้

1.ปุ๋ยอินทรีย์มีแร่ธาตุไนโตรเจน ฟอสฟอรัส โพแทสเซียม และธาตุอาหารรอง รวมถึงจุลชีพที่พอเพียงหรือพอเพียงต่อความต้องการของพืช

2.การใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในระยะแรกอาจทำให้พืชมีผลผลิตไม่มากนัก แต่หากใช้ในระยะยาว ผลผลิตพืชจะเพิ่มขึ้นมาก เนื่องจากปุ๋ยอินทรีย์ทำให้คุณสมบัติของดิน ทำให้ดินดีขึ้นเรื่อย ๆ

3.ปุ๋ยอินทรีย์ช่วยให้ความเป็นกรด-ด่างของดิน มีความเหมาะสมต่อการเติบโตของพืช และช่วยให้ความเป็นกรด-ด่างเปลี่ยนแปลงได้ยากขึ้น รวมถึงช่วยในการดูดยึดธาตุอาหารไว้ในดินได้มากขึ้น
4. ช่วยให้อนุภาคของดินจับตัวกันเป็นก้อนหรือเม็ดดินได้ดี เนื้อดินไม่อัดตัวกันแน่น มีความร่วนซุย การถ่ายเทอากาศ การอุ้มน้ำ และการไหลซึมของน้ำในดินดีขึ้น
5. ช่วยให้จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ในดินสามารถเจริญเติบโตได้ดี เนื่องจากอินทรีย์วัตถุสามารถเอื้อประโยชน์ และสร้างสภาวะที่เหมาะสมต่อการเจริญเติบโต6. ช่วยเพิ่มความสามารถในการย่อยสลายอินทรีย์วัตถุในดินให้ดีขึ้นจากปริมาณจุลินทรีย์ในดินที่เพิ่มขึ้น
7. เป็นปุ๋ยที่สามารถหาได้ง่าย และทำขึ้นได้ง่าย ไม่ยุ่งยากซับซ้อน รวมถึงวัตถุดิบที่ใช้มีราคาถูกสามารถใช้วัตถุดิบทั่วไปตามท้องถิ่น
8. มีวิธีการการใส่ไม่ยุ่งยาก และไม่เป็นอันตรายหรือมีผลข้างเคียงต่อเกษตรกร
9. ธาตุอาหารในปุ๋ยอินทรีย์มีโอกาสสูญเสียจากการซึม การไหลบ่าของน้ำ การเสื่อมสภาพ เนื่องจากสารอาหารหรือแร่ธาตุจะเป็นองค์ประกอบในสารอินทรีย์เหล่านั้น

1.การทำจุลินทรีย์สังเคราะห์แสง

วัสดุและอุปกรณ์ ดังนี้

  1. ขวดน้ำเปล่าขนาด 1.5 ลิตร หรือขวดเล็ก
  2. ไข่ไก่
  3. เปลือกไข่ไก่
  4. ผงชูรส
  5. น้ำปลา
  6. ช้อนสำหรับตวงส่วนผสม

 ขั้นตอน ดังนี้

  1. นำขวดน้ำเปล่านำมาใส่น้ำสะอาด ไม่ต้องเต็มขวด ( น้ำฝน, น้ำระปา, น้ำบาดาล )
  2. นำไข่ไก่ 3 ฟอง เปลือกไข่ไก่ ผงชูรส น้ำปลา อย่างละ 3 ช้อนโต๊ะ ผสมให้เข้ากันจากนั้นนำไปปั่นให้ละเอียด
  3. นำส่วนผสมที่ปั่นละเอียดแล้วนำมาใส่ในขวดขนาด 1.5 ลิตร ที่ใส่น้ำไว้ ใส่ประมาณ 1 ช้อนครึ่งถึง 2 ช้อนโต๊ะ ขวดเล็กใส่ 1 ช้อนโต๊ะ ปิดฝาและเขย่าให้เข้ากัน
  4. นำขวดที่ผสมเสร็จแล้วไปวางตากแดด วางแนวนอนแนวราบ เพื่อให้ขวดได้โดนแสงอาทิตย์ ควรเขย่าขวดบ่อย ๆ ทิ้งไว้ประมาณ 20 วัน จะเริ่มมีการเปลี่ยนสีเป็นสีแดงก็จะสามารถนำน้ำหมักไปใช้ได้

** ถ้าขวดไหนไม่มีการเปลี่ยนสีให้เติมผงชูรสและเปลือกไข่เพิ่มเข้าไปประมาณอย่างละ 1 ช้อนชา เพื่อช่วยให้หัวเชื้อจุลินทรีย์ขยายต่อได้

อัตราส่วนการใช้

สูตรสังเคราะห์แสง หัวเชื้อจุลินทรีย์ 100 cc. น้ำ 20 ลิตร

สูตรบำรุงดิน หัวเชื้อจุลินทรีย์ 200 cc. น้ำ 20 ลิตร

ประโยชน์ของจุลินทรีย์สังเคราะห์แสง

  1. ช่วยตรึงไนโตเจนในดิน เพิ่มไนโตเจนให้กับพืช
  2. เร่งการเจริญเติบโต ทำให้พืชแข็งแรงแล้วโตเร็วเป็น 3 เท่า
  3. เมื่อใช้ทางดินทำให้รากพืชแข็งแรงและหาอาหารได้ดีขึ้น ใช้กับนาข้าวช่วยเร่งการแตกกอของข้าว
  4. ช่วยในการย่อยธาตุอาหารและวัตถุอินทรีย์ในดิน เพื่อให้พืชดูดซึมไปใช้ได้อย่างง่ายดาย
  5. ป้องกันพืชโดยการทำลายจุลินทรีย์ไม่ดีในดิน ที่เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโรคพืช

2.การทำจุลินทรีย์จากหน่อกล้วย

วัสดุและอุปกรณ์ ดังนี้

  1. กล้วย1 ต้น สูงประมาณ 1 เมตร ขุดให้ได้ส่วนรากด้วย
  2. กากน้ำตาล
  3. ยาคูลท์1 ขวด (ถ้าไม่มีให้ใช้นมเปรี้ยวที่มีจุลินทรีย์แลคโตบาซิลลัส)
  4. น้ำเปล่า4-5 ลิตร

ขั้นตอน ดังนี้

1.นำต้นกล้วยมาสับเป็นชิ้น ๆ

2.เติมกากน้ำตาล และยาคูลท์ เติมน้ำประมาณ 4-5 ลิตร

3.ทำการหมัก 7 วัน ระหว่างที่หมักให้เปิดคนวันละ 1 ครั้ง ผ่านไปหนึ่งสัปดาห์กรองเอาเฉพาะน้ำ ส่วนเศษกล้วยสามารถนำไปทำปุ๋ยต่อได้

อัตราส่วนการใช้

นำจุลินทรีย์หน่อกล้วย 4 ช้อนโต๊ะ ผสมน้ำ 20 ลิตร รดบริเวณโคนต้นไม้หรือพืชผักเป็นการนำจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์เติมกลับลงไปในดินหรือนำไปหมักกับฮอร์โมนไข่เพื่อเป็นหัวเชื้ออาหารสำหรับพืชต่อไป

ประโยชน์ของจุลินทรีย์จากหน่อกล้วย

  1. ใช้ในการหมักปุ๋ยน้ำชีวภาพ ฮอร์โมนพืช บ่มดิน ปรับปรุงดิน
  2. ราดลงดินช่วยปรับปรุงโครงสร้างของดิน ทำให้ดินโปร่งร่วนซุย
  3. ผสมกับ ปุ๋ยหมัก + ปุ๋ยคอก ให้ได้ความชื้น50% ช่วยเร่งให้ปุ๋ยหมัก-ปุ๋ยคอก ใช้งานได้เร็วและดีขึ้น
  4. ช่วยย่อยสลายฟางในนาข้าวที่ไถกลบ ช่วงทำเทือกให้เปื่อยยุ่ยเร็วขึ้น
  5. ช่วยย่อยสลายเศษซากอินทรียวัตถุที่ใส่ลงไปในดิน ช่วยปรับดินให้เกิดฮิวมิคแอซิคได้เร็วและจำนวนมาก
  6. ฉีด พ่นทางใบช่วยกำจัดเชื้อรา ทำให้หนอนไม่รอกคราบไม่กินอาหาร(ทำลายพืช) ทำให้ไข่ของแม่ผีเสื้อ ฝ่อจนฟักออกมาเป็นตัวหนอนไม่ได้ และขับไล่แม่ผีเสื้อไม่ให้เข้า
  7. กำจัดเชื้อโรคในน้ำในร่องสวน สระกักเก็บน้ำ และคอกปศุสัตว์
  8. มีฮอร์โมน Auxin ช่วยเร่งการเจริญเติบโต ย่อยสลายของเสียได้เร็วกว่าจุลินทรีย์ชนิด อื่น มีสาร Tanin ช่วยในการยับยั้งเชื้อรา และแบคทีเรีย

 

ข้อเปรียบเทียบข้อดี-ข้อด้อยของปุ๋ย*

ชนิดปุ๋ย ข้อดี ข้อด้อย
ปุ๋ยอินทรีย์ ทำให้คุณสมบัติทางกายภาพของดินดีขึ้น มีปริมาณธาตุอาหารหลักน้อย
ปุ๋ยเคมี มีธาตุอาหารหลักสูง สามารถกำหนดแร่ธาตุและปริมาณของแร่ธาตุที่ต้องการได้ ไม่ช่วยปรับปรุงสภาพทางกายภาพและทางเคมีของดิน ผลิตเองไม่ได้ต้องนำเข้าจากต่างประเทศ
ปุ๋ยชีวภาพ สามารถผลิตปุ๋ยเองจากวัสดุธรรมชาติ ผลิตปุ๋ยได้ในปริมาณน้อย และใช้ได้กับพืชบางชนิดเท่านั้น

 

 

สรุป ปุ๋ย คือ อาหารของพืช

 

* อ้างอิงจาก สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย

 

วิดีโอการลงพื้นที่ปฎิบัติงาน

 

     สรุปผลการปฏิบัติงาน

จากการลงพื้นที่ในครั้งนี้ข้าพเจ้าต้องขอขอบคุณทางมหาวิทยาลัย และคณะอาจารย์ที่ได้มาให้ความรู้ และทำให้เกิดกิจกรรมการแปรรูปผลิตภัณฑ์และต่อยอดผลิตภัณฑ์จากผ้าภูอัคนี และเสื่อกก และโครงการปลูกผักสวนครัว พืชสมุนไพร และไม้ดอกไม้ประดับ ที่เป็นประโยชน์แก่ชาวบ้านในตำบลเจริญสุข ให้มีความรู้ความเข้าใจ ทั้งยังได้ความรู้จากการอบรม และสามารถพัฒนายกระดับผลิตภัณฑ์ในชุมชนให้มีมูลค่าเพิ่มได้มากขึ้น

       อ้างอิง

https://www.siamchemi.com/ปุ๋ยอินทรีย์

https://www.organicfarmthailand.com/how-to-make-banana-microorganisms/

https://www.opsmoac.go.th/angthong-article_prov-preview-421891791857

https://www.kasetkawna.com/วิธีทำหัวเชื้อจุลินทรีย์หน่อกล้วย-ทำง่าย-ประโยชน์เยอะ

 

 

อื่นๆ

เมนู