บทความประจำเดือนธันวาคม พ.ศ. 2564
เขียนโดย :
 นางสาวเกวริน สีหมากสุก  ( ภาคบัณทิต) เจ้าหน้าที่ตำบลเจริญสุข

อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดบุรีรัมย์
ในโครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์

วัชพืชที่เราพูดถึงนั้น ก็คือต้นกกนั้นเองค่ะ ต้นกกเป็นไม้ล้มลุก ซึ่งหลายคนมักมองว่าต้นกกเป็นวัชพืชที่ไม่มีประโยชน์ใดๆเลย เป็นสิ่งที่ไม่จริงเลย เนื่องจากต้นกกมีประโยชน์และสรรพคุณมากมาย ต้นกกเป็นวัชพืชที่มีสายพันธุ์หรือชนิดของต้นกกมากกว่า 4,000 ชนิดกระจายอยู่ทั่วโลก โดยต้นกกชอบบริเวณที่มีความชื้นสูงหรือบริเวณที่มีน้ำขังท่วมอยู่ จึงชอบขึ้นในพื้นที่บ่อ บึง ทางระบายน้ำ นาข้าว หรือพื้นที่ลุ่มน้ำ เป็นต้น ซึ่งลักษณะของต้นกกคือลำต้นมีรูปร่างเป็นสามเหลี่ยมหรือสามมุมถ้ามองในแนวขวาง ในบางสายพันธุ์หรือชนิดของต้นกกนั้นมีผนังกั้นคล้ายห้องแบ่งเป็นส่วนๆออกไป ดอกของต้นกกมีช่อปลายแหลมห่อหุ้มไว้แค่เพียงอันเดียวเท่านั้น มีกาบใบอยู่ชิดกัน มีดอกที่จะมีกาบย่อยๆออกมาเป็นช่อหุ้ม อีกทั้งต้นกกเลื้อยไปใต้ดินและสามารถแตกเป็นลำต้นใหม่โผล่มาเหนือดิน แต่ลำต้นไม่แตกกิ่งแบบต้นไม้ชนิดอื่นๆ ซึ่งใครหลายคนมักจะไม่สามารถแยกได้ระหว่างหญ้า เพราะมีลักษณะของใบคล้ายกัน แต่แตกต่างที่เรียงตัวอัดแน่นกันเป็นสามมุมและไม่มีมุมของกาบใบ

ประโยชน์ของต้นกก

1.ต้นกก ประโยชน์สามารถนำมาทำเครื่องจักรสานเพื่อสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์ได้มากมาย เช่น กระเป่า เสื่อ รองเท้า หมวก ปกสมุดจดบันทึก หมอนรองคอ พวงกุญแจ เป็นต้น ซึ่งในท้องถิ่นหรือชาวบ้านมักจะนำต้นกกมาทำเป็นสินค้า OTOP ของชุมชน เพื่อสร้างรายได้ให้แก่ตนเองและชุมชน
2.ต้นกกมักเจริญเติบโตในที่มีน้ำท่วมขัง ทำให้เป็นสถานที่สำหรับหลบซ่อนตัวของสัตว์น้ำขนาดเล็กหรือขนาดกำลังอ่อนตัว
3.สามารถเป็นต้นไม้ที่ใช้บำบัดน้ำเสียหรือปรับสมดุลแร่ธาตุในแม่น้ำ ลำคลอง
4.ปลูกเพื่อตกแต่ง ประดับภายในบ้านหรือที่อยู่อาศัย ซึ่งนิยมปลูกกันที่สวน กระถางต้นไม้ ริมสระน้ำ หรือริมสระว่ายน้ำ เป็นต้น
5.ต้นกกยังสามารถนำมาทำเป็นยารักษาโรคภัยไข้เจ็บได้อีกด้วย ซึ่งสามารถใช้ได้หลายส่วนด้วยกัน ไม่ว่าจะ บริเวณลำต้นของต้นกก มีรสชาติที่จืดเย็น ให้นำมาต้มเพื่อดื่ม ใช้เพื่อรักษาโรคท่อน้ำดีอักเสบ และขับน้ำดีออกมา, บริเวณใบของต้นกก นำมาตำหรือโขลกแล้วมาพอกไว้ที่บริเวณแผล เพื่อป้องกันพยาธิบาดแผล, เหง้าของต้นกก มีรสชาติที่ขม ให้เหง้ามาต้มเพื่อเอาน้ำมาดื่ม หรือตำบดให้ละเอียดเป็นผง จากนั้นนำมาละลายด้วยน้ำร้อนเพื่อดื่ม เป็นการบำรุงธาตุในร่างกาย, ดอกของต้นกก มีรสชาติที่ฝาดเย็น ให้นำดอกมาต้ม จากนั้นนำน้ำจากดอกต้นกกมาอมไว้ เพื่อเป็นการรักษาแผลพุพองภายในช่องปาก, รากของต้นกก มีรสชาติที่ขมเอียน นำมาต้มกับน้ำเปล่าหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ จากนั้นคั้นเอาน้ำมาดื่ม เพื่อแก้ช้ำใน ขับโลหิตที่เน่าเสีย 

         

จากประโยชน์ที่กล่าวมาข้างต้น ทำให้คนในชุมชนตำบลเจริญสุขได้นำต้นกกนั้น มาใช้ประโยชน์ ไม่ว่าจะเป็นการทอเสื่อจากต้นกกซึ้งเป็นการทำมาตั้งแต่สมัยอดีตเพื่อไว้ใช้สำหรับในครัวเรือนเป็นส่วนใหญ่ ปัจจุบันมีการแปรรูปผลิตภัณฑ์เพิ่มมากขึ้น แต่ยังไม่มีความหลากหลายและความน่าสนใจ จนได้มีโครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการโดยมหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์เป็นผู้รับผิดชอบดูแล ได้เข้ามาให้ความรู้ พัฒนารูปแบบของผลิตภัณฑ์จากต้นกกร่วมกับคนในชุมชนตำบลเจริญสุข กลุ่มชุมชนได้มีการพัฒนานำผ้าภูอัคนีที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชน มาผสมผสานกับเสื่อกกและร่วมกันออกแบบ ใช้แนวคิด ไอเดีย ในการพัฒนารูปแบบใหม่ๆ เพื่อเพิ่มช่องทางในการเลือกซื้อและขยายกลุ่มลูกค้าให้หลากหลายและตรงกับความต้องการ จะทำให้ผลิตภัณฑ์มีความแปลกใหม่และนำไปสู่การสร้างรายได้ให้กับชุมชนมากยิ่งขึ้น

 

          

 

 

 

 

 

อ้างอิง

ต้นกกที่เป็นมากกว่าวัชพืช

อื่นๆ

เมนู