ผม นายวิษณุ นวลปักษี ประเภทบัณฑิตจบใหม่  ต.หนองโสน อ.นางรอง จ.บุรีรัมย์ เจ้าหน้าที่ปฏิบัติงานโครงการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมรายตำบลแบบบูรณาการ(มหาวิทยาลัยสู่ตำบลสร้างรากแก้วให้ประเทศ)หลักสูตรเกษตรผสมผสานในรูปแบบโคกหนองนาโมเดล(HS02)

   วันที่ 22 เมษายน พ.ศ 2564 อาจารย์ได้นัดหมายผู้ปฏิบัติงาน โดยได้นัดหมายประชุมที่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโสน เวลา 09.30 น.ประชุมเกี่ยวกับโครงการโคกหนองนาโมเดล ของตำบลหนองโสน อำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์ 

   ผู้เข้าร่วมประชุมได้แก่ ผด.ดร.อัครพนท์ เนื้อไม้หอม,อาจารย์ชมพู อิสริยาวัฒน์,อาจารย์ศุภกิจ ภูวงศ์,อาจารย์สมยงค์ โสมอินทร์,นายเกรียงศักดิ์ แผ้วพลสง นายก อ.บ.ต หนองโสน,ปลัดกรุณา สวัสดิ์สิงห์,และอาจารย์ดนัย ศรีสุริยวงศา ข้าราชการครูเกษียณอายุและเป็นประธานต้นแบบโคกหนองนาโมเดล ตำบลหนองโสนพร้อมด้วยผู้ปฏิบัติงานของโครงการมหาวิทยาลัยสู่ตำบล แต่เนื่องด้วยสถานการณ์ covid-19 ยังคงระบาดหนักอย่างต่อเนื่องแต่ละจังหวัดในประเทศ อาจารย์จึงจำกัดผู้ปฏิบัติงานให้มาได้แค่ 6 คน 

   ในส่วนของการประชุม อาจารย์ประจำหลักสูตรได้กล่าวถึงวัตถุประสงค์ ของโครงการโคกหนองนาโมเดล สำรวจปัญหาและความต้องการการส่งเสริมอาชีพเกษตรแบบผสมผสานเพื่อสร้างรายได้ให้กับครัวเรือนแบบโคกหนองนาโมเดลตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ประกอบด้วย 3 อย่าง 

-ด้านเกษตรอินทรีย์(ปลูกผักสวนครัวแบบปลอดสารพิษ)

-ด่านปศุสัตว์ (เลี้ยงไก่ เป็ด หมู ควาย วัว)

-การประมง(เลี้ยงหอย ปู ปลา กบ เขียด ) 

ท่านนายก ก็ได้กล่าวแสดงความยินดีที่จะช่วยเหลือและสนับสนุนในการทำโคกหนองนาโมเดลของตำบลหนองโสน และท่านก็ได้กล่าวอีกว่าจะเตรียมการหาตลาดกลางให้กับชาวบ้านที่ทำเกษตรผสมผสานในรูปแบบโคกหนองนาโมเดลตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

ภาพประกอบการปฏิบัติงาน

 

ในส่วนของช่วงบ่าย ท่านคณบดีอาจารย์ประจำหลักสูตรและผู้ปฏิบัติงานก็ได้ลงพื้นที่ไปดูตัวอย่างต้นแบบโคกหนองนาโมเดล ที่ของอาจารย์ดนัย ศรีสุริยวงศ์ (อาจารย์อู๊ด) ที่บ้านโสนน้อยพัฒนา หมู่ 12 ตำบลหนองโสน อำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์ 

    อาจารย์ดนัย แกใช้พื้นที่ของตัวเองจำนวน 3 ไร่ ในการทำเกษตรแบบผสมผสานในรูปแบบโคกหนองนาโมเดล มีบ้านเล็กๆ 1 หลัง อาศัยอยู่กับภริยา อาจารย์ดนัยแกก็พาเดินชมรอบๆสวน และได้อธิบายความเป็นมาในการทำโคกหนองนาโมเดลให้กับอาจารย์และผู้ปฏิบัติงานฟัง ในสวนของแกก็มีสระน้ำขุดแบบคลองไส้ไก่ ในคลองไส้ไก่นั้น แกก็เลี้ยงปลาธรรมชาติเช่น ปลานิล ปลาทับทิม  ปลาช่อน มีพืชผักสวนครัวผลไม้หลากหลายชนิด เช่น กล้วย ฝรั่ง มะม่วง มะละกอ พริก บวบ ฯลฯ มีการทำน้ำยาล้างจาน  ปุ๋ยหมักที่ทำเองและใช้เอง ในส่วนของน้ำใช้แกก็ได้ขุดเจาะน้ำบาดาลโดยใช้พลังงานแสงอาทิตย์

ภาพประกอบการปฏิบัติงาน

   

  วันที่ 28 เมษายน พ.ศ.2564 เวลา 09.30 น. คณะอาจารย์และกรรมการหลักสูตรโคกหนองนาโมเดลได้มีการนัดประชุมผู้ปฏิบัติงานใน Google meet เพื่อชี้เเจงการปฏิบัติงานภายในเดือนพฤษภาคมและอธิบายวิธีการการใช้แอพพลิเคชั่นเก็บข้อมูลแอพU2T

 

   วันที่ 11 พฤษภาคม พ.ศ.2563  เวลา 09.00 น. อาจารย์ประจำหลักสูตรได้นัดหมายผู้ปฏิบัติงาน พบกันที่บ้านโสนน้อยพัฒนา หมู่ 12 ต.หนองโสน อ.นางรอง จ.บุรีรัมย์ ที่นาของ นายสว่าง อุดมมะดัน แต่เนื่องด้วยสถานการณ์Covid 19 ยังคงพบผู้ติดเชื้ออยู่เป็นจำนวนมากในแต่ละวันในแต่ละหลายพื้นที่ทั่วประเทศ อาจารย์จึงให้ส่งตัวแทนมา เป็นประเภทบัณฑิตจบใหม่จำนวน 3 คน ประเภทประชาชน 3 คน และประเภทนักศึกษา 3 คน ในการลงพื้นที่ครั้งนี้ร่วมกับ อาจารย์ชมพู อิสริยาวัฒน์,อาจารย์ศุภกิจ ภูวงศ์,อาจารย์สมยงค์ โสมอินทร์ และประชาชน อ.ส.ม ของหมู่บ้านจำวน 10 คน ก่อนลงพื้นที่ทาง อ.ส.ม ของหมู่บ้านก็ได้ทำการตรวจวัดอุณหภูมิเรียบร้อยทุกคนที่มามีสภาพวะปกติดีทุกคน

   จากนั้นอาจารย์ก็ให้นายสว่าง อุดมมะดัน ได้พาผู้ปฏิบัติงานเดินรอบๆแปลงโคกหนองนาเพื่ออธิบายวิธีการขั้นตอนการทำโคกหนองนาโมเดล คือ การจัดการพื้นที่ให้เหมาะสมกับพื้นที่การเกษตร ซึ่งเป็นแบบผสมผสานเกษตรทฤษฎีใหม่ เข้ากับภูมิปัญญาพื้นบ้านที่อยู่อย่างสอดคล้องกับธรรมชาติในพื้นที่นั้นๆ โคกหนองนาโมเดล จะต้องให้ธรรมชาติจัดการด้วยตัวของมันเอง โดยมีมนุษย์เป็นส่วนหนึ่งที่คอยดูแลและส่งเสริมให้มันสำเร็จเร็วขึ้น อย่างเป็นระบบ โคกหนองนาโมเดล ซึ่งเป็นแนวทางทำเกษตรอินทรีย์และการสร้างชีวิตที่ยั่งยืนองค์ประกอบของโคกหนองนาก็จะมีโคกเป็นพื้นที่สูง ดินที่ขุดจาการทำสระน้ำให้นำมาทำโคก บนโคกปลูก ปลูกเป็นป่าไม้เช่นไม้พะยูง ต้นสัก ยางนา ประดู่ ปลูกพืชผักสวนครัว เลี้ยงไก่ เลี้ยงปลา ทำให้พออยู่ พอกิน พอใช้ ส่วนหนองน้ำหรือแหล่งน้ำ ขุดหนองเพื่อกักเก็บน้ำไว้ใช้ยามหน้าแล้งหรือจำเป็น และเป็นที่รับน้ำยามน้ำท่วม และขุดคลองไส้ไก่ ให้น้ำได้ระบายไหลไปรอบพื้นที่ ที่ทำโคกหนองเพื่อให้พื้นที่เกิดความชุ่มชื้นอยู่ตลอด แถมยังสามารถลดหย่อนแรงในการรดน้ำให้กับพืชต่างๆ อีกด้วย และสุดท้ายนาเป็นพื้นที่นาเพื่อไว้ปลูกข้าว โดยเริ่มจากการฟื้นฟูดิน ด้วยการทำแบบเกษตรอินทรีย์ เพื่อนำจุลินทรีย์กลับคืนสู่พื้นดินใช้การควบคุมปริมาณน้ำในนาเพื่อคุมหญ้า ทำให้ปลอดสารเคมีได้ ปลอดภัยทั้งคนปลูก คนกิน ยกคันนาให้มีความสูงและกว้าง เพื่อใช้เป็นที่กันน้ำยามน้ำขึ้นสูง แถมคันนายังมีประโยชน์ในการปลูกพืชต่างๆได้อีกเช่นตะไคร้ ข่า ชะอม ต้นแค ฯลฯ แนวความคิดการทำโคกหนองนาของนายสว่าง อุดมมะดัน แกได้มาจากการเข้าร่วมอบรมการทำโคกหนองนาที่จังหวัดนครราชสีมา จำนวน 5 วัน 4 คืน โดยการอบรมนั้นเป็นการอบรมทฤษฎีปฏิบัติจริง ลองทำจริง เพื่อนำองค์ความรู้มาใช้ทำโคกหนองนาจริง ระยะเวลาในการทำโคกหนองนาใช้ระยะเวลา 5 ปี เพื่อที่จะได้โคกหนองนาที่สมบูรณ์

ภาพประกอบการปฏิบัติงาน

 

   วันที่ 12 พฤษภาคม พ.ศ. 2564 เวลา 09.00 น. ผมได้เข้าร่วมทอดผ้าป่า-ปาฐกถาชุมชนออนไลน์/ยักษ์จับโจน  ที่ศูนย์การเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงอำเภอนางรอง เนื่องจากผมเป็นคนในพื้นที่จึงสามารถมาเข้าร่วมงานที่ศูนย์การเรียนรู้ได้ แล้วก็ได้ช่วยแม่ครัวที่จัดเตรียมโต๊ะ อาหาร ของฝากให้กับพระสงฆ์และแขกที่มาร่วมงานทอดผ้าป่า ในช่วงเช้าผมจึงไม่ได้ฟังการบรรยายแต่ในช่วงบ่ายก็ได้นั่งฟังอาจารย์โจน จันได บรรยายเกี่ยวกับการใช้ชีวิตของมนุษย์ความเป็นอิสรภาพของการใช้ชีวิต ไม่ใช่ใช้ชีวิตไปแบบตามระบบที่เขาบังคับให้เราทำ การแย่งชิงทรัพยากรของมนุษย์ในอนาคต การทำเกษตรทฤษฎีใหม่ ทำให้เกิดความมั่นคงมั่งคั่งในชีวิตมีอยู่มีกินแบบไม่ต้องพึ่งพาคนอื่น ปัจจัย 4 ได้เเก่อาหาร ที่อยู่อาศัย เครื่องนุ่งห่ม ยารักษาโรค การออกแบบชีวิตใหม่ให้เหมาะสมกับตัวเราเอง การเลี้ยงลูกแบบฉบับโจน จันได จนกระทั่งการทอดผ้าป่าและการบรรยายเป็นอันเสร็จสิ้นผมก็ได้ช่วยชาวบ้านเก็บสถานที่

ภาพประกอบการปฏิบัติงาน

 

 วันที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ.2564 เวลา 09.30 น. ผมและทีมงานก็ได้ลงพื้นที่เก็บข้อมูลลงแอพพลิเคชั่นU2T ที่บ้านโคกว่าน หมู่1 ตำบลหนองโสน อำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์กับบ้านห้วยพัฒนา หมู่7 ตำบลหนองโสน อำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์ เนื่องด้วยสถานการณ์ Covid-19 ภายในจังหวัดยังคงตึงเครียด ก่อนการลงพื้นที่เก็บข้อมูลผมและทีมงานก็ได้โทรสอบถามทางท่านผู้ใหญ่บ้านโคกว่านและบ้านห้วยพัฒนาก่อนแล้วจึงสามารถลงเก็บได้ 

การลงเก็บข้อมูลชาวบ้านส่วนใหญ่บางคนก็ไม่ค่อยได้อยู่บ้าน เนื่องจากต้องออกไปไถนา หว่านข้าว เพราะเป็นช่วงฤดูของการทำนา การเก็บข้อมูลก็จะเก็บข้อมูล เกษตรกรในท้องถิ่น พืชในท้องถิ่น ภูมิปัญญาท้องถิ่น แหล่งน้ำ สัตว์ อาหาร ร้านอาหาร ที่พัก/โรงแรม แหล่งท่องเที่ยว 

ภาพประกอบการปฏิบัติงาน

 

วีดีโอการลงพื้นที่ปฏิบัติงานเดือนพฤษภาคม

 

อื่นๆ

เมนู