1. หน้าแรก
  2. คณะเทคโนโลยีอุตสาหกรรม
  3. ID01 - ตำบลแสลงโทน อำเภอประโคนชัย
  4. ID01-ทักษะอาชีพของประชาชนและบริบทของชุมชนจากการลงพื้นที่เก็บข้อมูล เพิ่มเติม หมู่ที่ 3 บ้านแสลงโทน ตำบลแสลงโทน อำเภอประโคนชัย จังหวัดบุรีรัมย์

ID01-ทักษะอาชีพของประชาชนและบริบทของชุมชนจากการลงพื้นที่เก็บข้อมูล เพิ่มเติม หมู่ที่ 3 บ้านแสลงโทน ตำบลแสลงโทน อำเภอประโคนชัย จังหวัดบุรีรัมย์


ชื่อบทความ : ทักษะอาชีพของประชาชนและบริบทของชุมชนจากการลงพื้นที่เก็บข้อมูล เพิ่มเติม หมู่ที่ 3
ชื่อหมู่บ้าน : บ้านแสลงโทน ตำบลแสลงโทน อำเภอประโคนชัย จังหวัดบุรีรัมย์
ชื่อเจ้าของบทความ : นายอัครพล  กันรัมย์


สิ่งที่ประทับใจ
             ชาวบ้านส่วนใหญ่ให้ความร่วมมือเป็นอย่างดี เป็นกันเอง และในขณะที่มีการลงพื้นที่เก็บข้อมูลได้ไปพบกับ
นางสอวย ทองประโคน อายุ 52 ปี อยู่บ้านเลขที่ 73 หมู่ที่ 3 ซึ่งกำลังทอผ้าฝ้าย โดยนางสอวยเล่าว่า สมัยแต่ก่อนได้มีการทอผ้าฝ้ายเป็นอาชีพเสริมหลังจากทำนา เอาไว้ใช้เองและขายบ้างบางส่วนให้กับชาวบ้านในหมู่บ้าน หลังจากนั้นได้ห่างหายจากการทอผ้าฝ้ายนี้ไปประมาณเกือบ 20 ปี แล้วได้กลับมาทำใหม่ ซึ่งผ้าฝ้ายที่ทอในขณะนี้มีสีสันที่สวยงามเป็นสีชมพูปนสีเหลือง สามารถนำไปตัดเป็นเสื้อ กางเกง หรือเป็นชุดกระโปรงได้ ผ้าฝ้ายที่กำลังทอผืนนี้มีความยาว 10 เมตร โดยใช้เวลาประมาณ 10 วันจึงจะแล้วเสร็จ ซึ่งการทอผ้านั้นเป็นการสืบทอด การถ่ายทอด ในสมัยโบราณผู้คนเรียนรู้หนังสือน้อยหรือแทบไม่ได้ศึกษาเล่าเรียนเลย โดยเฉพาะผู้หญิง ซึ่งต้องมีหน้าที่ในงานบ้านเลี้ยงลูก ทำงานทอผ้า เพื่อใช้ในการนุ่งห่มของคนในครอบครัวหลังจากเวลาว่างจากการทำไร่ทำนา อาศัยเวลากลางคืนบ้าง เวลาหยุดพักเพื่อรอคอยการเก็บเกี่ยวผลผลิตบ้าง นับว่าเป็นงานหนักพอสมควรสำหรับหญิงไทย เพราะเมื่อเลิกงานประจำวันแล้วยังต้องมาประกอบอาหารดูแลลูก ๆ และสามีให้รับประทานอาหารจนอิ่มและเข้านอนแล้ว ตนเองก็ยังมิได้พักผ่อนหลับ นอนยังต้องนั่งเก็บฝ้าย (เก็บสิ่งเจือปนออกจากปุยฝ้าย) เข็นฝ้าย ดีดฝ้าย มัดหมี่ เพื่อเตรียมไว้เมื่อว่างเว้นจาการทำงานจริง ๆ แล้วจึงจะทำการทอผ้า การถ่ายทอดเทคโนโลยีต่าง ๆ ในสมัยนั้น ต้องอาศัยความจำจากการปฎิบัติ จึงทำให้เกิดความชำนาญ ไม่มีการบันทึกเป็นภาพหรือลายลักษณ์อักษรแต่อย่างใด ถ่ายทอดจากแม่สู่ลูก หรือเครือญาติใกล้ชิด จึงเปรียบเสมือนเป็นการสืบสายเลือดเลยก็ว่าได้   การทอผ้าแต่โบราณจะใช้ไยไหม และใยฝ้ายเป็นวัตถุดิบหลักในการทอผ้า เพราะไม่มีเส้นใย สังเคราะห์อื่นใดที่จะมาแทนเส้นใยไหมและฝ้ายได้ดี บางกลุ่มบางสถานที่ได้ นำวัสดุอื่นมาใช้ เช่น ป่าน ใบสับปะรด ใบเตยหนามปอ มาทำเป็นวัสดุในการทอผ้า แต่ก็ไม่ได้รับความนิยมเพราะ ไม่เกิดความนิ่ม ทำให้ระคายเคืองร่างกาย สู้ใยไหมและฝ้ายไม่ได้ การทอผ้านับว่าเป็นศิลปะอย่างหนึ่งที่ผู้เป็นช่างทอจะต้องมีความสามารถในการใช้สีของเส้นด้ายประกอบกันให้เกิดความสวยงามเหมาะสม และการแต่งแต้มสีทำให้เกิดลวดลาย การย้อม โดยเฉพาะผ้าที่เรียกว่า “ผ้ามัดหมี่” หากผู้ใดได้จับชมแล้วยากที่จะวางลงได้

ปัญหาและอุปสรรคในการเก็บข้อมูล
1. เวลาที่มีฝนตกหนักจะเกิดน้ำท่วมขังบริเวณถนน เนื่องจากว่าท่อระบายน้ำอุดตัน ชาวบ้านจึงอยากให้มีการขุดลอกท่อระบายน้ำใหม่
2.ยังมีชาวบ้านบางส่วนที่ไม่ให้ความร่วมมือ เนื่องจากกลัวว่าจะนำข้อมูลไปใช้ในทางที่ไม่ดี ทำให้มีการพูดจาที่ไม่ค่อยให้เกียรติเจ้าหน้าที่ ที่ไปลงพื้นที่เก็บข้อมูล

การแก้ปัญหา
               พยายามไม่ตอบโต้เวลาชาวบ้านไล่หรือมีอารมณ์ใส่ ทำการแจ้งไปยังกำนันและผู้ใหญ่บ้านให้ประกาศผ่านหอกระจายข่าวให้ชาวบ้านทราบ

ภาพประกอบกิจกรรม

นางสอวย ทองประโคน อายุ 52 ปี
ประกอบอาชีพเสริมคือ ทอผ้าฝ้าย

การสัมภาษณ์ นางสอวย ทองประโคน

กระสวยทอผ้า

ฟืมทอผ้า

นางสอวย ขณะทอผ้า

การลงพื้นที่เก็บข้อมูลชาวบ้าน


วีดีโอการลงพื้นที่


แหล่งอ้างอิง
https://sites.google.com/site/phahimhnxngphlxng/wasdu-xupkrn-thi-chi-thx-pha-him

อื่นๆ

เมนู