อบรมทักษะสร้างงาน สร้างอาชีพกับเครื่องปั้นดินเผา 

          ข้าพเจ้านางสาวผุษฎี บุญประเสริฐ ประเภท : บัณฑิตจบใหม่ ตำบลหินลาด สังกัดคณะเทคโนโลยีอุสาหกรรม หลักสูตร ID : 03  การพัฒนาผลิตภัณฑ์กลุ่มอาชีพเครื่องปั้นดินเผา ในอำเภอบ้านกรวด จังหวัดบุรีรัมย์ เพื่อที่จะสืบสานและรักษากลุ่มอาชีพและผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นและเครื่องเคลือบดินเผาให้คงอยู่ต่อไปได้ในปัจจุบัน โดยในโครงการยกระดับเศรษฐกิจนี้จะเป็นโครงการที่เจาะถึงกลุ่มเป้าหมายเพื่อลดปัญหาคนยากคนจนและคนว่างงานให้ได้มีงานทำจากผลกระทบในสถานการณ์โควิด 19 

           โดยในเดือนเมษายน 2564 นี้ดิฉันและทีมงานได้ทำตามเป้าหมายที่ 8 ก็คือการฝึกอบรมทักษะอาชีพ โดยการอบรมเชิงปฏิบัติงานเครื่องปั้นดินเผาเบื้องต้น ให้แก่ชาวบ้านและบุคคลที่มีความสนใจ โดยกำหนดระยะเวลาจัดอบรมออกเป็น 3 วัน คือตั้งแต่วันที่ 7-9 เมษายน 2564 เพื่อแบ่งให้ชาวบ้านได้เข้ามาอบรมวันละ 3 หมู่บ้านจากทั้งหมด 9 หมู่บ้านนั้นเอง ซึ่งสาเหตุที่ต้องจัดอบรมอาชีพเรื่องเครื่องปั้นดินเผานั้นเพระว่าเครื่องปั้นดินเผาบ้านกรวด นั้นเป็นเครื่องเคลือบดินเผาโบราณที่มีอยู่กระจัดกระจายในพื้นที่ในแถบอีสานตอนใต้โดยเฉพาะในเขตอำเภอบ้านกรวด จังหวัดบุรีรัมย์ ที่พบในบริเวณนี้เป็นจำนวนมาก และในพื้นที่ตำบลหินลาดยังมีแหล่งเตาเผาโบราณนายเจียน ตั้งอยู่ที่บ้านถนนน้อย ต.หินลาด อ.บ้านกรวด จังหวัดบุรีรัมย์เป็นเตาเผาโบราณอายุประมาณ 1,000 ปีมี2 เตา ชื่อเตาเผานายเจียน และเตาเผาสวาย และได้พบเครื่องเคลือบโบราณจำนวนมาก คนโบราณใช้เผาเครื่องปั้นดินเผา หม้อ ไห ต่างๆ ลักษณะพื้นที่ที่พบเครื่องปั้นดินเผาพบหนาแน่นในเขตจังหวัดบุรีรัมย์และยังพบกระจายตัวในเขตพื้นที่อีสานตอนใต้ ที่มีภูมิประเทศติดอยู่กับประเทศกัมพูชา ทำให้เครื่องปั้นดินเผาเหล่านี้ได้รับอิทธิพลจากศิลปะเขมร หรือศิลปะลวปุระหรือลพบุรีมีลักษณะสำคัญคือ หนาและหนัก เนื้อแกร่ง นิยมตกแต่งด้วยการขูดขีดเป็นลวดลายต่างๆ และปั้นเป็นรูปสัตว์เช่น นก ช้าง ไก่ เป็นต้น และนิยมเคลือบด้วยสีน้ำตาล และวัตถุดิบในการเตรียมเนื้อดินปั้น ดินที่ใช้ในการสร้างสรรค์ผลงานในครั้งนี้มีส่วนประผสมของดินในตำบลหินลาด อำเภอบ้านกรวด จังหวัดบุรีรัมย์ โดยนำมาผสมกับดินดำ (ดินคอมพาวด์เค) ในอันตราส่วน ดินพื้นบ้าน 50% ดินดำ (ดินคอมพาวด์เค) 50% เพื่อลดต้นทุนในการผลิต และยังได้ใช้วัตถุดิบในตำบล เพื่อต่อยอดให้ชาวบ้านต่อไป ในการขึ้นรูปของเครื่องปั้นดินเผานั้น นับว่ามีความจำเป็นและสำคัญมาก ผู้ผลิตต้องมีความชำนาญ มีความรู้ความเข้าใจรวมไปถึงเทคนิคต่าง ๆ ของแต่ละแบบแต่ละชนิด รวมไปถึงอุปกรณ์และเครื่องมือต่าง ๆ ที่ช่วยในการผลิต ซึ่งมีอยู่หลายวิธีด้วยกันนั้นก็คือ การขึ้นรูปแบบบีบกด การขึ้นรูปแบบเส้นขด การขึ้นรูปแบบแผ่น การขึ้นรูปแบบจุด และการขึ้นรูปแบบแป้นหมุน โดยที่หยิบยกมาน าเสนอก็คือการขึ้นรูปแบบบีบกด โดนการแบบกดจะรังสรรค์ผลงานได้หลอกหลาย ได้แก่ แก้ว กระถางต้นไม้กระดิ่งลม เป็นต้น

อุปกรณ์ในการปั้น

อุปกรณ์ในการปั้น

  1. ตรียมดินมาหนึ่งก้อน ก้อนขนาดตามความเหมาะสมและพอดีมือ
  2. จากนั้นทำปั้นให้เป็นวงกลม และหาจุดศูนย์กลาง
  3. เจาะรูตรงจุดศูนย์กลางลงไปจนเกือบถึงก้น แต่ห้ามกดจนทะลุแล้วบีบกดไปรอบๆ ให้กว้าง และให้บางขึ้น 
  4. บีบกดวนไปจนได้ขนาดความหนาบางที่เหมาะสมแล้วบีบดัดให้ได้รูปทรงที่เราต้องการ 
  5. จากนั้นตบแต่งให้สวยงาม
บรรยายกาศในการอบรม

บรรยายกาศในการอบรม

บรรยายกาศระหว่างการอบรม

บรรยายกาศระหว่างการอบรม

ผลงานในการปั้นของชาวบ้าน

ผลงานในการปั้นของชาวบ้าน

ผลงานการปั้น

ผลงานการปั้น

สรุปผลการจัดอบรมเชิงปฏิบัติงานเครื่องปั้นดินเผาเบื้องต้นที่จัดขึ้นในระหว่างวันที่ 7-9 เมษายน 2564 ในครั้งนี้ได้ให้ความรู้ ประวัติของเครื่องปั้นเครื่องเคลือบต่างๆ และการฝึกทักษะในการปั้นดินขึ้นรูปในเบื้องต้นให้แก่ชาวบ้านที่มีความสนใจเข้าร่วมการจัดอบรม ซึ่งเทคนิคที่ได้สอนไปนั้นก็มีตั้งแต่การขึ้นรูปแบบบีบกด การขึ้นรูปแบบเส้นขด การขึ้นรูปแบบแผ่นและรวมไปถึงการขึ้นรูปแบบแป้นหมุน ดิฉันและทีมงานได้สอนเทคนิคในการปั้นในลักษณะต่างๆ ที่กล่าวมาให้แก่ชาวบ้าน เพื่อที่จะสร้างสรรค์ผลงานตามความคิด ความสนใจ ตามจินตนาการของชาวบ้านไม่ว่าจะเป็นงานชิ้นเล็กหรือชิ้นใหญ่ก็ล้วนปั้นด้วยความตั้งใจของชาวบ้านทั้งนั้น ซึ่งดิฉันหวังว่าในการจัดอบรมเชิงปฏิบัติงานเครื่องปั้นดินเผาเบื้องต้นในครั้งนี้จะทำให้ชาวบ้านสามารถนำไปพัฒนาและต่อยอดงานในด้านการสร้างอาชีพได้ในต่อๆ ไป

ทีมงานและอาจารย์

ทีมงานและอาจารย์

ภาพรวมของกิจกรรมการอบรม

ภาพรวมของกิจกรรมการอบรม

 

อื่นๆ

เมนู