ซึมซับวิถีเรียนรู้ภูมิปัญญาสานสายใยถักทอเสื่อพื้นถิ่นบ้านหนองบัวเงิน

                                                                                                                                                เกวลิน วงศ์อรุณ

วัฒนธรรมของคนอีสานในสมัยก่อนนั้น มีความเป็นอยู่ที่เป็นหมู่คณะ เป็นครอบครัว มีความเป็นเอกลักษณ์ของคนภาคอีสาน ความเป็นอยู่ของคนอีสานนั้นเรียบง่าย มีการใช้ธรรมชาติและสิ่งต่าง ๆ รอบตัวนำมาประยุกต์ใช้ในทุกการดำเนินชีวิต ในเรื่องการกินนั้นก็เช่นกัน ส่วนมากนั้นการรับประทานอาหารของคนอีสานจะกินกันเป็นครอบครัวใหญ่ จึงต้องมีอุปกรณ์สำหรับการรองนั่งสำหรับคนเยอะ ๆ ซึ่งเป็นความฉลาดของคนอีสานที่นำวัชพืชที่ไม่ต้องการนำมาใช้ประโยชน์ในครัวเรือน และกลายเป็นการนำมาต่อยอดในการสร้างรายได้ให้กับตัวเอง อุปกรณ์สิ่งนั้นก็คือ เสื่อ ที่ผลิตมาจาก ต้นกก หรือ ต้นไหล ที่เป็นวัชพืชที่ขึ้นเยอะตามหนองน้ำ ทำให้เสื่อกกถูกจัดได้ว่าเป็นปัจจัยจำเป็นอย่างหนึ่งต่อการดำรงชีวิตของผู้คนในอดีต จากเดิมคนในชุมชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพหลักคือการทำนา ซึ่งการทำนาเป็นการทำนาปี ทำให้มีเวลาว่างและส่วนหนึ่งที่ไม่ได้ออกไปทำงานต่างถิ่นก็จะพากันมาทอเสื่อเพื่อใช้ในครัวเรือนหรือนำออกจำหน่ายเพื่อเป็นรายได้เสริม

จากเดิมคนในหมู่บ้านหนองบัวเงินส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม คือการทำนาเป็นหลัก ซึ่งหลังจากที่ว่างจากการทำนา ทำไร่ ก็จะร่วมกันทอเสื่อจากต้นกกซึ่งมีขั้นตอนไม่ยุ่งยาก คือนำเอาต้นกกมาตัดผ่าครึ่ง ผึ่งแดดจนแห้ง จากนั้นเอาต้นกกตากแห้งไปต้มย้อมสีตามต้องการ เพิ่มสีสันความสวยงาม แล้วจึงนำมาทอเป็นเสื่อ โดยใช้เวลาประมาณ 1 วัน ก็จะได้เสื่อที่มีความสวยงามประณีต จำหน่ายในราคา ผืนละ 200-300 บาท ตามขนาดของเสื่อ และตามลวดลายความสวยงาม ทำให้มีรายได้เฉลี่ยเดือนละ 6,000-8,000 บาท นับว่าเป็นรายได้ที่ดีสำหรับผู้สูงอายุ

อัตลักษณ์ที่สำคัญของผลิตภัณฑ์เสื่อกกของกลุ่มทอเสือกกบ้านหนองบัวเงิน เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีความโดดเด่น ประณีต สวยงาม มีหลากหลายชนิด ผลิตจากเส้นใยที่มีคุณภาพเหนียวแน่นทนนาน ผิวมันละเอียด ใช้วัตถุดิบในท้องถิ่น กกปลูกเองในพื้นที่บริเวณรอบ ๆ ชุมชน และนำไปจำหน่ายในหมู่บ้านและหมู่บ้านใกล้เคียงได้ แต่เนื่องจากสถานการณ์โควิดทำให้การนำออกไปจำหน่ายเป็นไปได้ยาก จึงเป็นปัญหาให้ขาดรายได้จากการจำหน่ายน้อยลง จากการลงพื้นที่ในครั้งนี้ทำให้ทราบถึงสาเหตุของปัญหาและนำไปวิเคราะห์ วางแผนพัฒนาชุมชนให้ดีขึ้นต่อไป

           

 

 

 

                                                                             

Tags:

อื่นๆ

เมนู